Türkiye'de erken seçimin konuşulmadığı dönemler yok denecek kadar azdır. Yine yerel seçimlerin öne alınması ihtimali konuşuluyor bugünlerde.

Yani söz konusu olan milletvekili genel seçimi değil. Zaten milletvekili genel seçimi dediğimiz şey,. 16 Nisan Referandumu ile başkanlık seçimlerine dönüştürüldü. Bu arada seçim tarihi de belirlendi. Referandum ile belirlendiğinden milletvekili genel seçimleri ve başkanlık seçimlerinin öne alınma ihtimali neredeyse sıfıra yakın.

Söz konusu olan, Büyükşehir Belediye Başkanlıkları, ilçe ve belde belediyeleri, Belediye Meclis Üyeleri, İl Genel Meclisi Üyeleri, Muhtarlar ve azaların belirlendiği Mahalli İdareler Genel Seçimi. Deniliyor ki, AK Parti baskın bir yerel seçim planlıyor, bunu da 2018 yılında yapacak. Bunun nedenini daha fazla güç kaybetmeden yerel seçimleri kazanmak olarak yorumluyorlar.

Öyle midir acaba?

***

Yerel seçimler öne alınırsa ne olur?

Bir defa, siyasetle ilgilenen herkes iyi bilir ki, 2019 yılı mart ayı sonunda yapılacak olan yerel seçimler ve 2019 yılı 3 Kasım günü yapılacak olan Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekili Genel seçimleri arasında bir kıyas yapmak gerekirse, asıl önemli olan seçim cumhurbaşkanlığı seçimidir. Her açıdan belirleyici olacak Cumhurbaşkanı ve onun işini yürütme gücünü belirleyecek olan TBMM üye seçimleri bu seçimde gerçekleştirilecek.

O halde yerel seçimler sadece Cumhurbaşkanlığı seçiminin provası olabilir. Bu seçimde alınacak oylara göre siyasi partiler makas değiştirecek, strateji belirleyecek, kimbilir, belki de aday değiştirilecek. O halde sorulması gereken soru şudur.

Cumhurbaşkanlığı seçimine hazırlanacak olan siyasi partiler, özellikle de iktidar partisi yerel seçimi öne alarak ne gibi bir avantaj elde eder?

***

Bu sorunun cevabını baştan verelim. Hiçbir avantajı yok bunun.

Bugünden yıl sonuna kadar tüm partilerde ilçe kongreleri gerçekleşecek, yönetimlerde Cumhurbaşkanının ifadesiyle "Metal yorgunluğu" olanlar değişecek, yeni yönetimlerin performanslarının bir süre takip edilmesi gerekecek. 2018 yılında bunlar kendi bölgelerinde yoğun propaganda faaliyetlerinde bulunacaklar. Seçim 2018 başına zaten yetişmeyecektir ama 2018 yılı sonuna alınırsa, aradaki süre teşkilatlarda taşların yerine oturması için yeterli olmayabilir. Yenilenen teşkilatlarla eski teşkilatlar arasında olası kırgınlıkların aşılması için de belli bir süreye ihtiyaç var.

Bu takvim, açıkça anlaşılıyor ki, yerel seçimlerin 30 Mart tarihinde yapılmasına göre belirlenmiş. Bu arada bir baskın yerel seçim, bu planların alt üst olmasına yol açabilir.

Varsayalım ki yine de oldu. İktidar partisi işini görecek miktarda bir oy almayı başardı. Yerel seçimlerle Cumhurbaşkanlığı seçimleri arasının uzaması işine gelmeyecektir. Eğer bu oyu alamazsa da tıpkı 2015 genel seçimlerinin tekrar edilmesinde olduğu gibi yeni bir strateji belirleyerek yeni seçime hazırlanmak için gereken süre zaten var. Haziran ayından Kasım ayına kadar geçen sürede oy artışı sağlayacak enstrümanlar devreye nasıl sokulduysa, kat kat fazlası Mart ayından Kasım ayına kadar yapılabilir.

***

Bakmayın tüm partilerin her an seçime hazır olduklarını söylemelerine... Muhalefet partileri de yerel seçimin öne alınmasını istemez. Zira aynı teşkilatlanma problemleri onlar için de geçerlidir. Genel seçim ve yerel seçim arasındaki mesafenin açılması, muhalefetin lehine işleyen bir şey değil.

Varsayalım ki muhalefet erkene alınan yerel seçimlerde beklenmedik bir başarı elde etti. Bu durumda bir sene sonra yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimine kadar aynı rüzgarı koruması mümkün olmayabilir. Oysa kısa bir zaman aralığında, yükseliş ivmesini sürekli iteleme ve arttırma şansı daha fazla olacaktır. Başarısızlık durumunda da tıpkı iktidar partisinde olduğu gibi muhalefetin de yeniden makas değiştirme si için yedi aylık süre yeterlidir. Zira burada muhalefet açısından söz konusu olan teşkilat düzleminde bir dönüşüm değil, cumhurbaşkanı adayının kimliği ve bu kişinin seçilmesi için kurulacak ittifaklar üzerinden gerçekleşecektir.

Genel merkezler açısından durum böyle görünüyor. Yerel seçimlerin öne alınmasının Belediye Başkanları, meclis üyeleri gibi kesimlerde yaratacağı, seçim normal vaktinde yapılırsa bir bölümü hiç yaşanmayacak olan kırgınlıkların olası olumsuz etkilerine hiç girmeyelim isterseniz.

Anlayacağınız, biri ortaya bir fikir atıyor ama neresinden tutulsa insanın elinde kalan bir fikir bu. Yukarıda anlatılan sebeplerden ötürü, Türkiye'de Mahalli İdareler Genel Seçimlerinin öne alınacağını iddia edenlerle aynı görüşte değilim.